CONSCIÊNCIA E SYNDERESIS
DOI:
https://doi.org/10.5752/P.2177-6342.2026v17n33p566-578Palavras-chave:
Synderesis, Consciência, Santo Tomás de Aquino, Moral, HabitusResumo
Santo Tomás de Aquino desempenhou um papel importante no esclarecimento do conceito de consciência e dos problemas teoréticos a ela relacionados. Como os escolásticos precedentes, ele discutiu a consciência em conexão com a synderesis (uma noção recebida da tradição patrística), inquirindo como elas deveriam ser definidas e se são falíveis. A sua contribuição mais inovadora é a sua discussão sobre a obrigação moral no caso de uma consciência errônea.
Downloads
Referências
Obras clássicas:
Santo Tomás de Aquino
In Epistolas S. Pauli Super Romanos (In Rom.).
Quaestiones de Quodlibet (Quodl.).
Quaestiones Disputatae de Veritate (QDV.).
Scriptum Super Libros Sententiarum Magistri Petri Lombardi Episcopi Parisiensis (Super Sent.).
Summa Theologiae (STh.).
Santo Alberto Magno
De homine. Münster: Aschendorff, 2008. (Editio Coloniensis, 27/2).
Quaestio de synderesi. Münster: Aschendorff, 1993. (Editio Coloniensis, 25/2).
Santo Agostinho de Hipona
Contra Faustum Manichaeum. Vindobonae: F. Tempsky, 1891. (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, 25/1).
São Boaventura de Bagnoregio
Scriptum Super Libros Sententiarum Magistri Petri Lombardi Episcopi Parisiensis (Super Sent.).
São Jerônimo de Estridão
In Hiezechielem. Turnholti: Typographi Brepols Editores Pontificii, 1964. (Corpus Christianorum Series Latina, LXXV).
Summa Halensis
Summa Halensis I-II, Editio Quaracchi. Quaracchi: Typographia Collegii S. Bonaventurae, 1924-1948.
Demais obras:
BOULLUEC, Alain Le. Recherches sur les origines du thème de la syndérèse dans la tradition patristique. In: TROTTMANN, Christian (ed.). Vers la contemplation: Études sur la syndérèse et les modalités de la contemplation de l’Antiquité à la Renaissance. Paris: Librairie Honoré Champion, 2007, p. 61-77.
BOURKE. Vernon J. The Background of Aquinas’ Synderesis Principle. In: GERSON, Lloyd P. (ed.). Graceful Reason. Toronto: Pontifical Institute of Mediaeval Studies, 1983, p. 345-360.
DEMAN, Thomas. Appendice II: Renseignements techniques. In: THOMAS D’AQUIN. La prudence: 2a-2ae, Questions 47-56. 3. ed. Paris: Cerf, 2006, p. 496-523.
HILL, Jr., Thomas E. Four Conceptions of Conscience. In: SHAPIRO, Ian; ADAMS, Robert (orgs.). Integrity and Conscience. Nova York; London: New York University Press, 1998, p. 13-52.
KRIES, Douglas. Origen, Plato, and Conscience (Synderesis) in Jerome’s Ezekiel Commentary. Traditio, n. 57, 2002, p. 67-83.
LOTTIN, Odon. Syndérèse et conscience aux XIIe et XIIIe siècles. In: Psychologie et morale aux XIIe et XIIIe siècles. vol. 2/1. Leuven: Abbaye du Mont César; Gembloux: J. Duculot, 1948, p. 103-349.
LOTTIN, Odon. Problèmes moraux relatifs à la conscience. In: Psychologie et morale aux XIIe et XIIIe siècles. vol. 2/1. Leuven: Abbaye du Mont César; Gembloux: J. Duculot, 1948, p. 353-417.
POTTS, Timothy C. Conscience in Medieval Philosophy. Cambridge: Cambridge University Press, 1980.
SCHENK, Richard. Perplexus supposito quodam: Notizen zu einem vergessenen Schlüsselbegriff thomasischer Gewissenslehre. Recherches de Théologie ancienne et médiévale, n. 57, 1990, p. 62-95.
Downloads
Publicado
Como Citar
Edição
Seção
Licença
TERMO DE DECLARAÇÃO:
Submeto (emos) o trabalho apresentado, texto original, à avaliação da revista Sapere Aude, e concordo (amos) que os direitos autorais a ele referentes se tornem propriedade exclusiva da Editora PUC Minas, sendo vedada qualquer reprodução total ou parcial, em qualquer outra parte ou meio de divulgação impresso ou eletrônico, sem que a necessária e prévia autorização seja solicitada por escrito e obtida junto à Editora. Declaro (amos) ainda que não existe conflito de interesse entre o tema abordado e o (s) autor (es), empresas, instituições ou indivíduos.
Português
English
Español
Français
Italiano